Choroby przyzębia
|
|||||||||
|
Definicja - Choroba przyzębia, potocznie rozumiana jako choroba dziąseł, jest infekcją bakteryjną tkanek dziąsła oraz kości wokół zęba. Proces ten może także dotyczyć implantów zębowych. Jeśli stan ten pozostanie nie leczony, infekcja dziąsła przechodzi na kość i w konsekwencji zęby lub też implanty mogą ulec rozchwianiu, co nieuchronnie prowadzi do ich utraty. Znamy wiele typów zapaleń dziąseł i przyzębia. Proces chorobowy może przebiegać - często bezboleśnie i bez większych objawów - nawet przez wiele lat (przewlekłe zapalenia przyzębia). Jego burzliwy rozwój może również doprowadzić do zniszczenia tkanek przyzębia w bardzo krótkim czasie (agresywne zapalenia przyzębia). |
|||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
|
O ile infekcje dziąseł są w pełni odwracalne (po zastosowaniu odpowiedniego leczenia), to zapalenia przyzębia nie możemy, przy obecnym stanie wiedzy, wyleczyć całkowicie - to znaczy odtworzyć w 100% warunki sprzed rozwoju choroby. Dlatego tak istotna jest profilaktyka chorób przyzębia. Regularne wizyty kontrolne z dokładnym sprawdzeniem stanu dziąseł i przyzębia mogą wskazać na predyspozycje do rozwoju tej choroby lub ujawnić już toczący się proces chorobowy i zapobiec jego przykrym następstwom. |
|||||||||
| Co powoduje choroby przyzębia? |
|||||||||
Istnieje utarty, potoczny i bardzo popularny pogląd, wyznawany przez większość pacjentów cierpiących na tego typu schorzenia, iż rozwój choroby przyzębia to sprawa typowo dziedziczna. Nie dziwią się, że sami chorują np. na zapalenie dziąseł i przyzębia uważając, że jest to całkiem naturalna kolej rzeczy, skoro "moja mama czy mój tata mieli lub mają paradontozę" czy też "moi rodzice stracili zęby z powodu paradontozy to i mnie to nieuchronnie czeka". Nic bardziej błędnego! Owszem, czynnik genetyczny wymieniany jest wśród licznych przyczyn rozwoju choroby przyzębia, ale jako jeden z ostatnich !!! Uzmysłowienie sobie tego jest bardzo ważne, bowiem zmienia nastawienie pacjenta do leczenia tej choroby. Jeśli poznamy wszystkie inne, często istotniejsze przyczyny rozwoju choroby przyzębia może nabierzemy wiary, że:
|
|||||||||
|
|||||||||
Jama ustna stanowi rezerwuar dla licznej grupy bakterii, które w normalnych warunkach nie są patogenne. Jednak w obecności resztek pokarmowych, przy niedostatecznej higienie mogą one tworzyć lepką warstwę zwaną płytką nazębną, która otaczając ząb wykazuje bardzo wysoki potencjał chorobotwórczy dla przyzębia. Obecne w płytce bakterie wytwarzają toksyny, które drażnią tkankę dziąsłową doprowadzając do jej zapalenia. Może to być zauważalne jako krwawienie z dziąseł (podczas szczotkowania lub samoistnie). Jest to pierwszy objaw choroby i nie powinien być lekceważony przez pacjentów, którzy niestety bardzo często uważają to za naturalne. Regularne i prawidłowe szczotkowanie, co najmniej dwa razy dziennie oraz oczyszczanie przestrzeni międzyzębowych (za pomocą nici, wykałaczek i specjalnych szczoteczek międzyzębowych) pomaga usuwać płytkę nazębną i obecne w niej bakterie oraz toksyny. Szczególnie ważna jest higiena powierzchni międzyzębowych, gdyż jest to główne miejsce, z którego rozpoczyna się proces zapalny. Możemy powiedzieć, że właściwie dbamy o higieną jamy ustnej, gdy używamy szczoteczki i nici jednocześnie. Warto przy tej okazji przypomnieć, iż podczas szczotkowania zębów powinniśmy czyścić też język, gdyż jest to również siedlisko bakterii i toksyn, które miedzy innymi mogą powodować przykry zapach z ust ("fetor ex ore"). Płytka, która nie jest usuwana (domowe zabiegi higieniczne i czyszczenie profesjonalne w gabinecie) twardnieje i tworzy kamień nazębny. Zaczyna się on tworzyć w przestrzeniach międzyzębowych, potem przechodzi na powierzchnie bardziej widoczne. Kamień nazębny może być usunięty tylko przez lekarza lub higienistkę stomatologiczną w gabinecie przy użyciu specjalnych instrumentów ultradĄwiękowych i ręcznych. W badaniach naukowo - eksperymentalnych potwierdzono występowanie różnych czynników odpowiedzialnych za gromadzenie płytki bakteryjnej. Są to:
|
|||||||||
|
|||||||||
Są ludzie, nie zachowujący przez całe życie zasad higieny jamy ustnej, u których mimo permanentnego zapalenia dziąseł nie dochodzi do niszczenia tkanek przyzębia. U innych odzapalny zanik przyzębia przebiega szybko, mimo właściwej higieny (przy nieznacznej obecności płytki). Za różnice te odpowiedzialne są czynniki wewnątrzpochodne i miejscowe reakcje obronne danego pacjenta. |
|||||||||
| Czynniki urazowe. |
|||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
Są to wszystkie czynniki dziedziczone z pokolenia na pokolenie zapisane w naszym DNA |
|||||||||
| Objawy ostrzegawcze. | |||||||||
Istnieje możliwość choroby przyzębia bez widocznych objawów ostrzegawczych. Choroba przyzębia to powolny zabójca dla zębów. Dlatego tak ważne są regularne badania kontrolne. |
|||||||||
|
|||||||||
Leczenie wstępne (faza higienizująca) |
|||||||||
|
Celem leczenia wstępnego jest stworzenie podstawy do dalszych działań leczniczych (stan przyzębia wyraĄnie poprawia się po zmniejszeniu zmian zapalnych). Cel ten można osiągnąć tylko dzięki rzetelnej współpracy lekarza i pacjenta. Zadanie leczącego polega przede wszystkim na tym, aby poinformować pacjenta o jego chorobie, zmobilizować do współpracy i zademonstrować mu odpowiedni sposób czyszczenia jamy ustnej. Pacjent musi być przekonany, że jego udział i aktywna współpraca są tu nieodzowne. Zadaniem pacjenta jest stałe poprawianie higieny jamy ustnej, polegające na codziennym, możliwie całkowitym usuwaniu płytki nazębnej. Zakres leczenia wstępnego:
Leczenie podstawowe (wraz z zaawansowanym leczeniem chirurgicznym) |
|||||||||
|
|||||||||
|
Zakres leczenia podstawowego:
|
|||||||||
|
|||||||||
|
Leczenie podtrzymujące |
|||||||||
|
Leczenie podtrzymujące jest stosowane po właściwym leczeniu parodontologicznym. Jego celem jest zachowanie osiągniętego stanu tkanek przyzębia. Jest to swoisty rodzaj wtórnej profilaktyki, która nie dopuszcza do progresji procesu zapalnego. Faza ta powinna obejmować badania kontrolne oraz przekazywanie pacjentowi periodontologicznemu nowych informacji i motywacji leczenia. Częstość badań kontrolnych:
Każdy leczony periodontologicznie pacjent musi mieć świadomość, że cierpi na chorobę przewlekłą i tylko dzięki systematycznemu i ciągłemu leczeniu możliwe jest jej opanowanie. |
|||||||||
/przyzebie1.jpg "Pacjent ze stanem zapalnym dziąseł.")
/przyzebie2.jpg "Pacjent z obfitymi złogami kamienia nazębnego.")
/przyzebie5.jpg "Pacjent z obfitymi złogami kamienia nazębnego.")
/przyzebie6.jpg "Wykonano skaling nad i poddzięsłowy z polerowaniem korzeni.")
/przyzebie4.jpg "Zgrubienie dziąsła spowodowane urazem zwarciowym. Leczenie polega na wyeliminowaniu przeszkody zwarciowej.")
/przyzebie3.jpg "Pacjent z recesją dziąseł w okolicy siekaczy dolnych. Powodem tego schorzenia może być: wada zgryzu, nieprawidłowy przyczep wędzidełka wargi dolnej lub złe nawyki szczotkowania. Zalecamy konsultację periodontologiczną, podczas której ustalony zostanie powód recesji oraz zaproponowany optymalny plan leczenia.")